Đi lên từ hai bàn tay trắng, nhưng với tài năng, niềm đam mê và nhiệt huyết với điêu khắc, cùng với ý trí và nghị lực của tuổi trẻ, sau 8 năm “tầm sư học đạo” và hơn 10 năm tạo nghiệp, đến nay anh Nguyễn Trần Hiệp ở khu phố Trịnh Nguyễn phường Châu Khê (thị xã Từ Sơn) đã trở thành một doanh nhân, nghệ nhân, nhà điêu khắc gỗ mỹ nghệ có tiếng với những tác phẩm nổi tiếng được nhiều người ưu chuộng và đánh giá cao.

Trần Hiệp nhận danh hiệu nghệ nhân quốc gia.

Với dáng người chắc đậm, giọng nói cởi mở tự nhiên, anh Hiệp giới thiệu với chúng tôi ý nghĩa từng đường nét trên những bức tranh gỗ của anh. Mộc mạc và có đôi phần thô ráp, nhưng lạ thay, khi đi vào chỉnh thể tác phẩm, những đường nét chạm khắc ấy lại rất tinh tế. Có lẽ vì nó được làm nên bằng cảm xúc.
Anh tâm sự: “Từ nhỏ tôi đã có niềm đam mê với nghề điêu khắc gỗ mỹ nghệ. Năm 1991, tôi thi đỗ Cao đẳng Sư phạm nhạc họa Trung ương nhưng không theo học mà chuyển hướng học lớp điêu khắc gỗ mỹ nghệ. Sau 5 năm theo học tôi về nhà mở xưởng, nhận việc từ Đồng Kỵ, Phù Khê về làm đồng thời đào tạo nghề cho một số anh em cùng có sở thích. Ban đầu, tôi chỉ làm theo hình mẫu, học theo các nghệ nhân, sau dần với những kỹ thuật tinh xảo của những người đi trước truyền lại trong đó phải kể đến nghệ nhân Nguyễn Kim - Người được phong tặng danh hiệu nghệ nhân Bàn tay Vàng đầu tiên của làng nghề Phù Khê, cộng với niềm đam mê, tự tìm tòi, nghiên cứu từ các tài liệu liên quan đến mỹ thuật, kỹ thuật điêu khắc tranh gỗ của các nghệ nhân trong và ngoài nước... đã giúp tôi cho ra đời rất nhiều tác phẩm điêu khắc bằng gỗ. Với tôi, mỗi tác phẩm làm ra đều như một giọt máu trong người vậy. Tôi chăm chút, dồn hết sức lực và khả năng với từng chi tiết nhỏ…”.
Quá trình tích luỹ, học hỏi kinh nghiệm đã giúp anh cho ra đời những sản phẩm ngày càng hoàn thiện hơn, mang đậm phong cách làng nghề và bản sắc rất riêng vừa nghệ sĩ vừa tài hoa điêu luyện. Nguyễn Trần Hiệp đã thoát khỏi phạm vi của chữ “thợ” để đến với trình độ cao hơn của một nghệ nhân làng nghề. Sản phẩm của anh hiện nay là các loại tranh đĩa, tượng, con giống… phong phú đủ kích cỡ, kiểu dáng được chế tác từ các loại gỗ quý như trắc, mun, hương… vừa có giá trị về kinh tế vừa có giá trị thẩm mỹ cao.
Nổi bật nhất trong số những tác phẩm của anh có thể nhắc đến “Âm hưởng Thăng Long” bằng chất liệu gỗ mun vân hoa với ý tưởng về một Thủ đô anh hùng đã đạt giải Nhất tại hội trại Tỉnh đoàn Bắc Ninh và lọt vào tác phẩm xuất sắc nhất trong chương trình đại lễ kỷ niệm nghìn năm Thăng Long - Hà Nội.
Tác phẩm này được TS. Lê Ngọc Dũng - Chủ tịch Hội Mỹ nghệ kim hoàn đá quý Việt Nam đánh giá là tác phẩm đã tôn vinh hào khí Thăng Long, tô đậm quá trình hình thành và phát triển của Kinh đô Thăng Long trong suốt chiều dài lịch sử 1000 năm. Ngoài ra, tác phẩm “Bát Long Vọng Quang Phát” (cũng bằng gỗ mun) - Hình ảnh con Rồng thể hiện sức mạnh trường tồn của 8 đời vua nhà Lý, thể hiện ý chí quật cường của dân tộc Việt Nam đã tiếp sức và chắp cánh bay cao, bay xa cho lớp lớp thế hệ trẻ thanh niên hôm nay trong cuộc đổi mới xây dựng và bảo vệ Tổ quốc… đã đạt giải Nhất tại triển lãm của tỉnh nhân Tháng thanh niên năm 2011…
Nhờ những thành tích đạt được, tháng 4 - 2011 tại Hội đồng khoa học Quốc gia, Nguyễn Trần Hiệp đã đứng thứ 2 trong cuộc thi Nghệ nhân Quốc Gia và được vinh danh nghệ nhân Bàn Tay Vàng. Cũng vào tháng 8 năm đó, anh vinh dự được Hội Mỹ nghệ kim hoàn đá quý Việt Nam phong tặng danh hiệu Nghệ nhân quốc gia ở tuổi 37. Không dừng lại ở đó, năm 2012, anh cho ra mắt tác phẩm “Tiếng vọng Nhâm Thìn” - Hình ảnh con Rồng được tỏa sáng trên quả cầu mang ý nghĩa năm Nhâm Thìn là năm tiếp sức, sức bật lớn cho những năm tiếp theo của những người làm nghề, nhất là nghề điêu khắc đồ gỗ mỹ nghệ và tiếp tục giành được giải Nhất do Bộ Công Thương bình chọn…


Tác phẩm “Âm hưởng Thăng Long” đạt giải Nhất tại hội trại Tỉnh đoàn Bắc Ninh và lọt vào tác phẩm xuất sắc nhất trong chương trình đại lễ kỷ niệm nghìn năm Thăng Long-Hà Nội.


Với nghệ nhân Trần Hiệp, những tác phẩm được công nhận ở các cuộc thi như vậy cũng là một cách để sản phẩm gỗ mỹ nghệ của anh được nhìn nhận và quảng bá rộng rãi. Nhờ vậy, trong bối cảnh kinh tế khó khăn, sản phẩm tồn kho nhiều, đặc biệt là các sản phẩm mỹ nghệ, thì cơ sở sản xuất của anh vẫn duy trì và phát triển vững mạnh, tạo việc làm thường xuyên cho 40 lao động trong đó có hơn 30 lao động là thanh niên với thu nhập bình quân từ 4 - 7 triệu đồng/tháng. Sản phẩm ngoài tiêu thụ các tỉnh thành trong nước còn xuất khẩu sang một số nước như Trung Quốc, Đài Loan, Thái Lan…
Để thuận lợi cho quá trình sản xuất cũng như có điều kiện tạo thêm việc làm cho người lao động, vừa qua, cơ sở sản xuất của anh đã chuyển đổi hoạt động sang mô hình hợp tác xã kiểu mới với sự tham gia của hàng chục thành viên là những doanh nghiệp, hợp tác xã… đã gắn bó với cơ sở trong nhiều năm qua do anh làm giám đốc.
Không chỉ dừng lại ở những thành tích cá nhân, đóng góp của nghệ nhân còn là việc truyền nghề rất nhiệt tình cho học trò là người địa phương và cả những tỉnh thành lân cận. Đến nay, anh Hiệp đã đào tạo và nâng cao tay nghề cho hàng trăm lao động trong tuổi thanh niên. Những lao động này đã có thể tự tạo ra nhiều sản phẩm điêu khắc có giá trị cao phù hợp với thị hiếu du khách trong nước và quốc tế, trong số đó có một số người đã mạnh dạn mở xưởng sản xuất và đã thành đạt với nghề. Ngoài ra, anh còn tích cực tham gia vào các hoạt động từ thiện nhân đạo như: Hỗ trợ nạn nhân chất độc da cam, ủng hộ quỹ vì người nghèo, ủng hộ xây dựng nhà tình nghĩa… được chính quyền địa phương và tổ chức Đoàn thanh niên đánh giá cao.







Thanh Ngân
nguồn http://baobacninh.com.vn